Menapoz

Menopoz birçok insan tarafından eksik bilinen bir konudur. Yapılan çalışmalarda anlaşılmıştır ki elli yaşın üzerindeki kadınlarda birçok problemin menopozla bağlantısı vardır. Kemik erimesi, kalp hastalığı gibi birçok konu menopozla ilgili olabilmektedir.

Kadının hormonal yapısı östrojen hormonu nedeni ile doğal olarak erkekten farklıdır. Kadını tüm hayatı boyunca etkileyen östrojen hormonu 40 yaşından sonra azalmaya başlar. Bu azalmayla birlikte terlemeler, sıcak basmaları, sinirlilik, hayattan bıkkınlık ve benzeri birçok yakınma görülebilir. Bir süre sonra hormon daha da azalınca adetler de azalmaya ve seyrekleşmeye başlar. Sonunda 50 yaş civarında adetler tamamen kesilir. İşte adetten kesilme durumuna biz menopoz diyoruz. Menopozdan sonra yakınmalar azalarak devam eder ve 2 ile 8 yıl arasında değişen bir süre sonunda biter. Ancak kalp ve kemikler üzerindeki önemli etki devam eder. Tüm yakınmaların ortaya çıkıp adetlerin kesildiği ve sonra yakınmalarında sona erdiği bu 2- 8 yıllık döneme de klimakterium denir.

Klimakteriumda neler oluyor?

Düzensiz adet görme: Genellikle adetler azalır, seyrekleşir, düzensizleşir. Ancak bazı hastalarda sık ve çok kanama da olabilir. Diğer yakınmalar adetlerdeki değişikliklerden genellikle daha önce başlar.

Ateş basması, terleme, sıcak ortamlardan rahatsız olma gibi yakınmalar olabilir. Çoğu kez hasta kadınların eşleri "doktor bey ben iki yorganla yatıyorum, eşim yorgansız, üşütüp hasta olacak" der. Bu çok tipik bir menopoz yakınmasıdır.

Genelde sıkıntı, gerginlik, sinirlilik, depresyon ve aşırı duyarlılık başlar. Bundan da daha çok eşler yakınır. Hasta olup olmadık şeylere kızar, olaylar karşısındaki hoşgörüsü azalır.

Vajinada kuruluk, buna bağlı olarak ilişkide ağrı, kanama kaşıntı olur. İdrar yollarındaki yaşlanmaya bağlı olarak sık idrar yapma, idrar kaçırma, idrarda yanma ve sık idrar yolları iltihabı olur.

Baş ağrısı, uykusuzluk, cinsel arzularda azalma-artma, kas ve eklem ağrıları gibi genel yakınmalar da olur.

Buraya kadar saydıklarımız hastanın fark ettiği ve yakındığı değişikliklerken kemik erimesi sinsi bir durumdur. Kemikler kolay kırılır ve çok zor kaynar hale gelir.

Tanı:

Menopozdaki hasta çoğu kez bu yakınmalarla başvurur. Doktor hastanın detaylı öyküsünü alıp ayrıntılı muayeneler yaptıktan sonra hastalığı tanır. Bazen bu tanının kesin olması için birkaç hormon testi de gerekebilir. Östrojen hormonunun azalması, FSH hormonun artması menopozu akla getirir.

Tedavi:

Uzun yıllar kadınlar menopozu bir kader olarak görmüş ve tüm bu rahatsızlıklara katlanmışlar ancak son 15 yılda yapılan, binlerce kadını kapsayan çalışmalar sonunda uygun tedavi yöntemleri geliştirilmiştir.

Menopoz tedavisinde amaç yalnızca hastanın yakınmalarını (ateş basması, terleme ve bunun gibi) gidermek değil, bununla birlikte vücutta östrojen eksikliğinin yarattığı tüm sorunları azaltmaktır. Bu nedenle tedaviye başlamadan önce hastanın genel değerlendirmesi yapılır, eksiklikler belirlenir ve buna göre tedavi planlanır.

Östrojen azalmasıyla ortaya çıkan kolesterol dengesizliği kalp hastalığına yol açar. Bu dengesizliğin giderilmesi, kemik erimesinin durdurulması, yakınmaların giderilmesi, böylelikle yaşam kalitesinin yükseltilmesi gerekir.